Osmanlı hangi ülkeyi kaç yıl yönetti?

Önceki Yazı
Sonraki Yazı

Bir Devletin ömrünün uzunluğu onu ayakta tutanların sayısına bağlıdır (İbn Haldun, Devlet)


Milletimizi değerlendirirken netameli bir bölgede, yaklaşık, 1000 yıl kurduğu bir devleti yaşatmanın yanında, 500 yılda değişik kültürlere sahip onlarca millete imparatorluk yapabildiği gerçeği akla gelmelidir. Bu kültür birikimi sayesinde küçülmemizin üzerinden bir yüzyıl daha geçmeden tekrar ayaklarının üzerinde yükselmeye başlamıştır.

Osmanlının, 501-600 Yıl yönettiği milletler-devletler

-Bulgaristan,  545 yıl,

-Sırbistan,  539 yıl,

-Karadağ,  539 yıl,

-Bosna-Hersek,  539 yıl,

-Hırvatistan,  539 yıl,

-Makedonya,  539 yıl,

-Kosova,  539 yıl,

401-500 Yıl yönettiği Milletler-Devletler

-Libya, 494 Yıl,

-Romanya,  490 Yıl,

-Moldova, 490 Yıl,

-Mısır, 459 Yıl,

-Arnavutluk,  435 Yıl,

-Ürdün, 402 Yıl,

-Filistin-İsrail, 402 Yıl,

-Suriye, 402 Yıl,

-Irak,  402 Yıl,

-Lübnan 402 Yıl,

-Yemen,  401 Yıl,

301-400 Yıl yönettiği Milletler-Devletler

-Gürcistan, 400 Yıl,

-Umman,  400 Yıl,

-Birleşik Arap, 400 Yıl,

-Katar, 400 Yıl,

-Bahreyn, 400 Yıl,

-S. Arabistan, 399 Yıl,

-Sudan, 397 Yıl,

-Kuveyt,  381 Yıl,

-Yunanistan, 363 Yıl,

-Somali, 350 yıl,

-Kenya sahili, 350 yıl,

-Etiyopya kısmen, 350 yıl,

-Ukrayna, 308 yıl,

-Tunus, 308 yıl,

-Cezayir, 303 yıl,

201-300 Yıl Yönettiği Milletler-Devletler

-Nijer kısmen, 300 yıl,

Mali, 300 yıl,

-Senegal, 300 yıl,

-Gine, 300 yıl,

-Rüyanın güney sahilleri, 291 yıl,

-Güney Kıbrıs, 293 yıl,

-Fas, 250 yıl,

-Batı sahra, 250 yıl,

-Moritanya, 250 yıl,

-Tanzanya, 250 yıl,

-Slovenya, 250 yıl,

101-200 Yıl yönettiği Milletler-Devletler

-Macaristan, 160 yıl,

-Voyvodia,  166 yıl,

-Mozambik, 150 yıl,

20-100 Yıl arasında yönettiği milletler-devletler,

-Polonya, 25 yıl,

-Belarus, 25 yıl,

-Letonya, 25 yıl,

-İran’ın batı kıyısı, 25 yıl,

-Slovekya, 20 yıl,

-Ermenistan, 20 yıl,

-İtalya’nın güney kıyıları, 20 yıl,

Hilafete bağlı yerler

-Hindistan Müslümanları, Pakistan,

-Doğu Bangladeş,

-Singapur,

-Malezya,

-Endonezya,

-Nijerya,

-Kemerun,

Osmanlı Donanmasının himayeye aldığı ülkeler

-Fransa,

-İspanya,

-İngiltere,

-Monako,

-Hollanda,

-Norveç,

-İzlanda,

-Cebeli tarık,

-Danimarka,

-İskoçya,

-Myanmar,

-Japonya,

-Almanya,

-Liechtenstein,

-San Marino,

-Çek Cumhuriyeti, (1-2)

***

Bir Devletin ömrünün uzunluğu onu ayakta tutanların sayısına bağlıdır

Bunun nedeni şudur: Devlet ancak asabiyete (*) kurulur ve yaşayabilir.  Asabiyet hissi olanlar, sınırlardaki illeri paylaşıp, oralara yerleşerek devleti korurlar. Halkın ve asabiyet hissi olanların çok olduğu bir devlet, güçlü bir devlet olup, toprakları da o oranda büyük olur.

Çok sayıda grup ve topluluğun yaşadığı topraklarda güçlü bir devletin kurulması zordur

Bunun nedeni, bu grup ve toplulukların düşünce ve beklentilerindeki uyuşmazlıktır. Her düşünce ve beklentinin ardında kendi dışındakini reddeden bir asabiyet vardır. Bundan dolayı devlete karşı isyan ve ihtilâllerin ardı arkası kesilmez.

Çünkü bu topluluklardan her biri kendisini diğerlerinden daha güçlü ve daha muktedir görür

Devlet ne zaman ihtiyarlama devresine girer?

Bu, birkaç şekilde açıklanabilir:

Şan ve ihtişama tek başına sahip olmak, iktidarın karakteridir.

Şan ve şeref, devleti kuran güçler arasında paylaşılınca, tümünün çabaları birleşir. Dolayısıyla bu güçler ülke savunmasında örnek davranışlar ortaya koyar ve çeşitli zaferler elde ederler.

Onlar aynı amaç uğrunda hep birlikte izzet ve şan peşinde koşarlar. Bu şana sahip olmak için ölümü bile hoş görür, tehlikelere atılmayı şanlarının bozulmasına tercih ederler. Fakat içlerinden biri şan ve izzetin tümünü kendi şahsında toplayınca, o kimse diğerlerinin gayretlerini kırar, onları otoritesi altına alır; mal ve serveti sahiplenerek, onları mahrum eder.

Bunun üzerine diğerleri de düşman ile savaşmak hususunda tembellik gösterirler. Akabinde itibarları sarsılır, güçleri zayıflar, zillete rıza eğilimi gösterirler. (3)

Osmanlı, İstanbul’un fethi ile birlikte tüm iktidar gücünü Hanedanlıkta toplamış, ancak paylaşılmayan iktidar, 1622 Genç Osman’ın katli ile yine; Ulema-asker ve büyük aileler arasında paylaşılmaya devam etmiştir.

Devletlerin siyasi tarihleri (özellikle de İngiliz-Fransızların)  dikkatlice incelendiğinde aslında (cumhuriyet yönetim şeklinin bir tekâmülden çok) kavganın, iktidardan pay alamayanlar ile hanedanlıklar arasında geçtiği görülecektir.

Bunun en kuvvetli delili, Savaşı kaybeden Alman ve Osmanlı hanedanlıklarının ortadan kaldırılmasıdır.

Savaşı kaybeden Japonların bunun istisnası olmasının nedeni,  bitmiş bir  (2. Dünya Savaşı) savaşın sonunda kafalarına iki atom bombası atılmasına rağmen teslim olmak için imparatorluğun devamını şart koşmalarıdır.

Amerika bunu karşılığında kendi kontrolünde Japonya’nın yeniden yapılandırılmasının sözünü almıştır.

Resim; Web ortamından alınmıştır.

(1) Star gazetesi, (29 haziran 2012)

(2) Bugün gazetesi,

(3) İbn Haldun, “devlet”

(*)Asabiyet: İnsanda bulunan din, milliyet, vatan, soy, aile gayreti; bunları ve başka mukaddesleri koruma duygusu.

Konu ile ilgili görüşlerinizi belirtebilirsiniz. Görüşleriniz için tıklayınız

Yorumlar

Yorumlar

Leave a comment

(required)

(required)


SPAM ENGELLEME SORUSU

*